Yargı sisteminde kapsamlı değişiklikler öngören 12. Yargı Paketi bugün Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunuluyor. AK Parti tarafından hazırlanan ve 4. Yargı Reformu Strateji Belgesi kapsamında şekillendirilen teklif, yargı süreçlerinin hızlandırılması ve dijitalleşmenin artırılmasını hedefliyor.
Paket içerisinde hukuk ve ceza yargılamalarına yönelik birçok önemli düzenleme yer alırken, kamuoyunun uzun süredir gündeminde bulunan genel af ve infaz düzenlemesine ilişkin beklentilere de açıklık getirildi.
Duruşmalar Arasındaki Süreye Yeni Sınır
Teklifte yer alan düzenlemeye göre hukuk davalarında iki duruşma arasındaki süre kural olarak üç ayı aşamayacak. Bilirkişi raporlarının gecikmesi veya istinabe işlemleri gibi zorunlu durumlarda ise mahkemeler gerekçelerini açıkça belirtmek şartıyla daha ileri bir tarihe duruşma günü verebilecek.
Bu düzenlemenin yargılamaların daha hızlı sonuçlanmasına katkı sağlaması hedefleniyor.
E-Duruşma Uygulaması Genişletiliyor
Yargıda dijital dönüşüm çalışmaları kapsamında e-Duruşma sisteminin kapsamı da genişletilecek. Yeni düzenlemeyle birlikte ön inceleme duruşmaları da sesli ve görüntülü iletişim teknolojileri kullanılarak elektronik ortamda gerçekleştirilebilecek.
Yetkililer, uygulamanın hem zaman kaybını azaltacağını hem de yargı süreçlerinde verimliliği artıracağını belirtiyor.
Hesabını Başkasına Kullandıranlara Hapis Cezası
Paketin dikkat çeken maddelerinden biri de banka hesaplarının üçüncü kişiler tarafından kullanılmasına yönelik düzenleme oldu.
Türk Ceza Kanunu’nda yapılması planlanan değişiklikle, haksız kazanç elde edilmesi amacıyla banka hesabını veya hesap bilgilerini başka kişilerin kullanımına sunanlara yönelik yeni bir suç tanımı getirilecek. Bu kapsamda söz konusu fiili işleyen kişiler hakkında hapis cezası uygulanabilecek.
Yargıtay’ın Bozma Yetkisinde Değişiklik
Teklif kapsamında yargı süreçlerinin uzamasına neden olan görev ve yetki uyuşmazlıklarının azaltılması da hedefleniyor.
Yeni düzenlemeyle Yargıtay, bölge adliye mahkemelerinin ilk derece mahkemesi sıfatıyla verdiği kararlar dışında yalnızca görevsizlik veya yetkisizlik gerekçesiyle bozma kararı veremeyecek. Böylece davaların gereksiz yere uzamasının önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Kanuni Faiz Oranı Yüzde 31’e Çıkabilir
Düzenleme, Anayasa Mahkemesi’nin daha önce iptal ettiği bazı hükümlerin yeniden düzenlenmesi kapsamında gündeme getirildi.
Genel Af Çıkacak mı?
Ancak teklif metninde mahkûmların cezalarının tamamen kaldırılmasına veya geniş kapsamlı bir genel af uygulamasına yönelik herhangi bir hüküm bulunmuyor. Bu nedenle mevcut haliyle paketin genel af niteliği taşımadığı değerlendiriliyor.
İnfaz Düzenlemesi Pakette Yer Alıyor mu?
Cezaevlerinde bulunan hükümlüler ve aileleri tarafından yakından takip edilen infaz düzenlemesine ilişkin beklentiler de devam ediyor. Ancak bugün Meclis’e sunulacak teklif içerisinde infaz sistemini kapsamlı şekilde değiştirecek bir düzenleme bulunmuyor.
Bu nedenle mevcut teklif çerçevesinde “Genel af çıkacak mı?” ve “İnfaz düzenlemesi olacak mı?” sorularına verilen yanıt şimdilik “hayır” olarak öne çıkıyor. Ancak teklifin komisyon ve Genel Kurul görüşmeleri sırasında yeni maddelerle genişletilip genişletilmeyeceği önümüzdeki süreçte netlik kazanacak.
