İran'ın füze programı, özellikle son dönemdeki gerilimlerin ardından yeniden ABD ve İşgalci İsrail'in en yakın takip konusu haline geldi. Wall Street Journal'ın (WSJ) Amerikalı yetkililere ve askeri analistlere dayandırarak yaptığı kapsamlı analiz, Tahran'ın elindeki en kritik silahlardan biri olan Hayber Şiken (Khyber Shikan) balistik füzesinin perdesini araladı.
Eski Füzelerden Devrimsel Fark: Anında Konuşlanma
Analizde dikkat çeken en önemli nokta, fırlatma öncesinde uzun yakıt ikmali süreci gerektiren İran eski füzelerinin aksine, Hayber Şiken'ın hızla konuşlandırılabilmesi. Bu özellik, füzenin kamyonlara veya mobil fırlatıcılara hızlıca yüklenmesine olanak tanıyor. Bu sayede İran, ABD ve işgalci İsrail savaş uçaklarının füze üslerini vurma girişimlerinden kaçınarak, "vur-kaç" taktiğini başarıyla uygulayabiliyor.
Saatte 10.000 KM Hız ve Son An Manevrası
Uzmanlara göre Hayber Şiken'ın bazı varyantları, onu diğer balistik füzelerden ayıran benzersiz bir özelliğe sahip. Patlayıcı savaş başlığını taşıyan burun kısmı, uçuşun son evresinde ayrılarak hedefe yaklaşırken küçük bir motor yardımıyla yönünü değiştirebiliyor. Saatte yaklaşık 6.000 mil (yaklaşık 10.000 km) hıza ulaşan bu füze, atmosfere girdikten sonra rota değiştirebildiği için geleneksel balistik füzelere kıyasla tespit edilmesi ve imha edilmesi çok daha zor bir hedef haline geliyor.
ABD ve İşgalci İsrail'e Karşı Saha Gerçekleri
WSJ'nin aktardığına göre, İran savaş sırasında bu füzeleri ABD üslerine karşı kullanırken, savunma sistemlerini şaşırtmak için farklı uçuş yolları, manevralar ve hız kombinasyonları denedi. Hatta bu füzelerle İşgalci İsrail Başbakanı Netanyahu'nun ofisi ve İşgalci İsrail Hava Kuvvetleri karargâhının hedef alındığı belirtiliyor.
Ucuz, Etkili ve Sayıca Fazla: Yeni Strateji
Paris Siyasal Bilgiler Üniversitesi'nden (Sciences Po) İran stratejisi uzmanı Nicole Grajewski, Tahran yönetiminin savaş sırasında Hayber Şiken'ı stratejik olarak önceliklendirdiğini şu sözlerle açıklıyor:
"İranlılar, Hayber-Şiken füzelerinin çok ucuza üretilebildiğini, esnek fırlatma sistemlerine sahip olduğunu ve çok etkili olduğunu gördü. Bu füzenin harika olduğuna karar verdiler."
ABD'li yetkililer, İran'ın yalnızca füzelerle yetinmediğini, aynı bölgeleri yüksek hızlı saldırı dronları ve daha basit füzelerle de vurarak hibrit bir savaş taktiği uyguladığını ekliyor. Özellikle bölgedeki hava savunma radarlarını hedef alan bu strateji, ABD güçlerini daha büyük bir risk altına sokuyor.
EMEKLi ABD'Lİ GENERAL JOSEPH VOTEL'İN DEĞERLENDİRMESİ:
"Bence bu bize İran'ın dikkat ettiğini, öğrendiğini ve bize ulaşmanın yollarını aradığını gösteriyor. Bu, iyi bir drone yeteneğine sahip, uzun süredir devam eden bir füze ve roket programı olan bir ordu. Bu alanda çok fazla uzmanlığa sahipler."
İran'ın Füze Envanteri Ne Kadar?
WSJ'nin ABD ve İşgalci İsrail istihbaratına dayandırdığı iddiaya göre, savaş öncesinde İran'ın 2.500 adet Hayber Şiken ve diğer orta menzilli füzeye sahip olduğu tahmin ediliyor. Bu sayı, Tahran'ın elindeki caydırıcı gücün boyutunu ve bölgedeki dengeleri ne kadar etkileyebileceğini gözler önüne seriyor.
