Karşılıklı Misillemeler Masayı Beraberinde Getirdi
İran'ın, bölgedeki askeri hareketliliğe ve yaptırımlara karşı BAE topraklarına yönelik gerçekleştirdiği füze ve İHA misillemeleri, Körfez’deki ticari hatları ve güvenli liman algısını doğrudan etkiledi. Özellikle finans ve turizm merkezi Dubai’deki ekonomik durgunluk, tarafları askeri tırmanışı sürdürmek yerine diplomatik ve ekonomik bir denge arayışına itti. Sızan bilgilere göre yürütülen finansal mekanizma, bu karşılıklı misilleme operasyonlarının tamamen durdurulmasını ve kalıcı bir saldırmazlık zemini inşa edilmesini amaçlıyor.
20 Milyar Dolara Uzanan Finansal Çerçeve ve "Tazminat" Dengesi
Yapılan görüşmlerin niteliği konusunda bölgesel çevrelerde iki temel senaryo üzerinde duruluyor:
-
İki bölgesel kaynak, toplamda 10 milyar doların serbest bırakılmasının kararlaştırıldığını ve bunun 3 milyar dolardan fazlasının halihazırda İran'ın kullanımına açıldığını öne sürüyor.
-
Konuya yakın diğer iki kaynak ise toplam tutarın 20 milyar dolara kadar ulaşabileceğini ifade ediyor.
Söz konusu fonların kaynağı olarak, uzun süredir Dubai bankalarında tutulan ancak ABD yaptırımları nedeniyle bloke edilen İran'a ait mevduat ve petrol gelirleri işaret ediliyor.
Güvenlik Bürokrasisi Devrede: Devrim Muhafızları Abu Dabi'de
BAE Dışişleri Bakanlığı, cumartesi sabaha karşı yaptığı açıklamada milyarlarca dolarlık bu transfer veya fon serbest bırakma iddialarını kesin bir dille reddederek "tamamen asılsız" ilan etti. Ancak resmi yalanlamaya rağmen, tarafların bölgede gerilimi düşürme ihtiyacı sahadaki askeri ve istihbari trafiği hızlandırmış durumda.
Görüşmelerin, İran Devrim Muhafızları'ndan üst düzey yetkililerin geçtiğimiz hafta Abu Dabi’yi ziyaret ederek BAE Ulusal Güvenlik Danışmanı Şeyh Tahnun bin Zayed Al Nahyan ile bir araya gelmesinin ardından ivme kazandığı belirtildi. Bu kritik ziyaretin ardından BAE heyetinin de mekanizmanın teknik ayrıntılarını netleştirmek üzere Tahran’a gittiği ifade ediliyor.
Washington-Tahran Masasıyla Doğrudan Bağlantılı
Körfez’deki bu diplomatik ve finansal trafik, Washington ile Tahran arasında savaşı bitirmek amacıyla yürütülen ve Avrupa’da imzalanması beklenen geniş kapsamlı barış müzakerelerinin bir parçası olarak değerlendiriliyor.
ABD kanadı ise süreci yakından takip ederek temkinli bir duruş sergiliyor. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, potansiyel anlaşmanın ekonomik faydalarının, İran’ın sahada üstlendiği askeri yükümlülükleri ve taahhütleri yerine getirmesine paralel olarak kademeli bir şekilde devreye gireceğini ifade etti.
