ABD ile Çin, küresel enerji ticareti açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nda geçiş ücreti uygulanmasına karşı ortak görüş bildirdi. ABD Dışişleri Bakanlığı, iki ülkenin uluslararası su yollarında serbest geçiş ilkesinde uzlaştığını duyurdu.
Açıklama, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçen ticari gemilerden ücret talep etmeyi değerlendirdiğine ilişkin iddiaların ardından geldi. Söz konusu gelişme, enerji piyasalarında yeni bir kriz ve tedarik endişesini beraberinde getirmişti.
ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Tommy Pigott, Marco Rubio ile Wang Yi arasında Nisan ayında gerçekleştirilen telefon görüşmesinde tarafların, “uluslararası su yollarında hiçbir ülkenin geçiş ücreti dayatmaması gerektiği” konusunda fikir birliğine vardığını söyledi.
Çin’in Washington Büyükelçiliği de yaptığı açıklamada Hürmüz Boğazı’ndaki ticaret akışının normal şekilde sürmesi gerektiğini belirterek uluslararası iş birliği çağrısında bulundu.
Dünya petrol ticaretinin ve sıvılaştırılmış doğal gaz sevkiyatının önemli bölümünün geçtiği Hürmüz Boğazı, küresel enerji arzı açısından stratejik önem taşıyor. Uzmanlar, bölgede yaşanacak olası bir gerilimin petrol fiyatlarında sert dalgalanmalara yol açabileceğini belirtiyor.
Öte yandan ABD yönetiminin daha önce İran’ın bölgedeki faaliyetlerine karşı deniz ablukası ve ortak ücret mekanizması gibi seçenekleri değerlendirdiği, ancak uluslararası tepkilerin ardından bu planların geri çekildiği öne sürüldü.
Washington yönetiminin ayrıca İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki uygulamalarına yönelik yeni bir Birleşmiş Milletler karar tasarısı üzerinde çalıştığı belirtildi. Ancak tasarının, China ve Russia tarafından veto edilme ihtimali bulunduğu ifade ediliyor.
Trump ile Çin Devlet Başkanı Xi Jinping arasında yapılması planlanan görüşmede de İran krizi ve Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmelerin ana gündem maddeleri arasında yer alması bekleniyor.