F-35 programına Türkiye'nin yeniden dönüşü, ABD basınında yer alan yeni bir iddiayla yeniden gündeme geldi. The New York Times'ın haberine göre, ABD Başkanı Donald Trump'ın Ankara'da düzenlenen NATO Liderler Zirvesi kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile yapacağı görüşmede, Türkiye'nin programa yeniden dahil edilmesine destek vermeye hazır olduğunu ifade etmesi bekleniyor.
Haberde, Trump'ın bu adımla 2019 yılında Türkiye'nin Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın almasının ardından uygulanan F-35 yasağını tersine çevirmeyi değerlendirdiği öne sürüldü.
Ancak olası kararın yalnızca Beyaz Saray'ın iradesiyle hayata geçemeyeceği belirtiliyor. ABD Kongresi'nde yürürlükte bulunan yasal düzenlemeler nedeniyle Türkiye'ye F-35 satışı konusunda ciddi siyasi ve hukuki engeller bulunuyor. Kongre'nin süreci durdurabilecek yetkiye sahip olduğu ifade ediliyor.
Habere göre Washington yönetimi, Türkiye'ye yeniden F-35 teslimatının önünü açabilecek hukuki seçenekler üzerinde çalışmalar yürütüyor. Trump'ın Ankara'da nihai bir karar açıklamasından ziyade, bu yöndeki siyasi iradesini ortaya koymasının beklendiği aktarıldı.
İddiaya göre taraflar arasında süreci resmen başlatabilecek mektup trafiği de değerlendiriliyor. Bununla birlikte Trump'ın son aşamada farklı bir karar alma ihtimalinin de bulunduğu kaydediliyor.
ABD yasalarına göre Türkiye'nin yeniden F-35 programına dahil olabilmesi için, Rus yapımı S-400 hava savunma sistemlerine artık sahip olmadığının veya bu sistemlerin aktif olarak kullanılmadığının tespit edilmesi gerekiyor. Bu kapsamda S-400'lerin üçüncü bir ülkeye devredilmesi ya da kritik bileşenlerinin devre dışı bırakılması gibi formüllerin masada olduğu öne sürülüyor.
Türkiye ise uzun süredir F-35 programına geri dönmek istediğini dile getirirken, daha önce satın aldığı S-400 sistemlerinden vazgeçmiş değil. Türkiye için üretilen ve bedeli ödenmesine rağmen teslim edilmeyen F-35 savaş uçakları da halen ABD'de bekletiliyor. Ayrıca Türk savunma sanayisine yönelik bazı ABD yaptırımları yürürlükte bulunuyor.
Öte yandan haberde, işgalci İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile Kongre'deki bazı Cumhuriyetçi isimlerin Türkiye'ye F-35 satışına karşı çıktığı, bu nedenle olası bir kararın Kongre sürecinde önemli bir sınav vereceği ifade edildi.
The New York Times'ın haberinde yer alan bilgiler resmi makamlar tarafından henüz doğrulanmış değil.
