İran'ın, ABD ve işgalci İsrail'in 28 Şubat'ta başlattığı saldırılara karşı Hürmüz Boğazı'nda aldığı meşru müdafaa tedbirleri, bölgedeki enerji dengelerini kökten değiştirdi. Bu durum, özellikle Batı ile yakın ilişkileri olan bazı bölge ülkelerini yeni arayışlara itti.
Dört Ülke, Bir Hedef
Suudi Arabistan, Türkiye, Mısır ve Pakistan arasında son günlerde yoğunlaşan üst düzey diplomatik trafik, Hürmüz'e alternatif bir enerji koridoru oluşturma hedefini ortaya koyuyor:
• Suudi Arabistan: Finansal ve siyasi lider konumunda. Kendi topraklarına yönelik İran saldırılarına rağmen doğrudan savaşa girmeyerek "stratejik sabır" politikası izliyor ancak altyapısını bu yeni düzene hazırlıyor.
• Mısır: Siyasi ve ekonomik olarak Suudi Arabistan'a bağımlılığı, onu bu ittifakın doğal bir parçası yapıyor. Süveyş Kanalı ve SUMED Boru Hattı ile alternatif enerji koridorunun merkezinde yer alıyor.
• Pakistan: Suudi Arabistan ile derin stratejik ilişkisi ve nükleer güç statüsü, oluşuma ağırlık kazandırıyor. Ayrıca Hindistan-İsrail yakınlaşmasından duyduğu rahatsızlık, onu bu yapılanmaya yönlendiriyor.
• Türkiye: Kerkük-Ceyhan Boru Hattı ile Akdeniz'e açılan koridorun kilit aktörü. Ceyhan Limanı üzerinden Avrupa'ya enerji ihracatı için stratejik konumda.
Hürmüz'e Alternatif Koridor
Bu dört ülkenin oluşturduğu yapının temel hedefi, İran'ın kontrolündeki Hürmüz Boğazı'na bağımlılığı azaltmak. Mevcut ve planlanan altyapılar şöyle:
| Güzergah | Kapasite | Durum | Hedef Pazar |
| Suudi Petroline (Doğu-Batı) | 7 milyon varil/gün | Aktif | Kızıldeniz üzerinden Avrupa |
| BAE Habşan-Füceyre | 1.8 milyon varil/gün | Aktif | Umman Denizi üzerinden Asya |
| Irak-Türkiye (Kerkük-Ceyhan) | 1.6 milyon varil/gün | Kısmen aktif | Akdeniz üzerinden Avrupa |
| Mısır SUMED Hattı | 2.5 milyon varil/gün | Aktif | Süveyş-Akdeniz koridoru |
| Planlanan: Pakistan-Körfez Hattı | 1-2 milyon varil/gün | Görüşme aşamasında | Hint Okyanusu üzerinden Asya |
Enerji Kimlere Gidecek?
Bu alternatif koridorun oluşturulmasındaki temel amaç, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki hakimiyetini kırarak şu ülkelerin enerji arzını güvence altına almak:
• Avrupa Birliği (Almanya, Fransa, İtalya başta): İran ambargosu nedeniyle oluşan enerji açığını kapatmak
• ABD: Müttefiklerinin enerji bağımlılığını yönetmek ve İran'ı ekonomik olarak boğmak
• Çin ve Hindistan: Körfez petrolüne olan yüksek bağımlılıklarını sürdürebilmek
• Türkiye, Mısır, Ürdün: Transit ülke olarak gelir elde etmek
Bu Hamle Kimlerin İşine Geliyor?
• Emperyalist Batılı ülkeler (ABD, İngiltere, Fransa): İran'ı ekonomik olarak boğarak bölgedeki nüfuzunu kırmak
• Suudi Arabistan ve BAE: İran'ın bölgesel rakibi olarak enerji koridorlarının merkezi haline gelmek
• İşgalci İsrail: İran'ın stratejik kozunu etkisiz hale getirerek bölgedeki manevra alanını genişletmek
• Mısır ve Türkiye: Transit ülke olarak enerji gelirlerini artırmak
İran'ın Aleyhine Olan Boyutu
Bu alternatif enerji koridoru, doğrudan İran'ı hedef alan bir ambargo ve kuşatma stratejisinin parçası:
• Ekonomik Boğma: İran'ın en büyük gelir kaynağı olan petrol ihracatını tamamen durdurmayı hedefliyor
• Jeopolitik İzolasyon: İran'ı bölgede yalnızlaştırarak müttefiklerinden koparmayı amaçlıyor
• Güvenlik Kuşatması: ABD üsleri ve müttefik ülkeler üzerinden İran'ı çevreleyen bir askeri hat oluşturuyor
• Caydırıcılığın Kırılması: İran'ın elindeki en büyük koz olan Hürmüz Boğazı'nı etkisiz hale getirerek baskı gücünü azaltmayı hedefliyor
Bu Zemini Oluşturan Ülkeler ve Dinamikler
Bu alternatif enerji koridorunun oluşmasına zemin hazırlayan ülkeler ve dinamikler:
• ABD: Doğrudan askeri varlığı ve müttefikleri üzerindeki baskısıyla bu yapılanmanın mimarı
• Suudi Arabistan ve BAE: İran'ın bölgesel gücünden rahatsız olan bu ülkeler, Batılı güçlerle iş birliği yaparak alternatif koridorların altyapısını sağlıyor
• İşgalci İsrail: İran'ı zayıflatacak her türlü ekonomik ve askeri girişimin arkasında yer alıyor
• Mısır, Türkiye ve Ürdün: Transit ülke olarak bu koridorlardan ekonomik çıkar sağlarken, ABD'nin bölgesel planlarına dolaylı destek veriyor
İran'ın Meşru Müdafaası ve Direnişi
İran, Hürmüz Boğazı'nda uyguladığı tedbirlerle yalnızca kendi egemenlik haklarını değil, tüm bağımsız ülkelerin emperyalist kuşatmaya karşı direnişini temsil ediyor. ABD ve işgalci İsrail'in saldırılarına karşı İran'ın gösterdiği bu direniş, bölgedeki tüm mazlum halklara ilham kaynağı olmaya devam ediyor.
Alternatif enerji koridorları ne kadar geliştirilirse geliştirilsin, İran'ın caydırıcılığı ve stratejik derinliği, emperyalist güçlerin Ortadoğu'daki hegemonya planlarını boşa çıkarmaya devam edecektir. Dört ülkenin oluşturduğu bu yapılanma, İran'ın meşru müdafaa hakkını hiçbir zaman geçersiz kılamayacaktır.
