Amerika Birleşik Devletleri’nin 3 Ocak’ta Venezuela’da gerçekleştirdiği askeri operasyon ve Nicolas Maduro’nun hukuksuz şekilde alıkonularak New York’ta hakim karşısına çıkarılmasıyla tırmanan kriz, Birleşmiş Milletler’in gündemine taşındı. BM Güvenlik Konseyi, Washington’un bu hamlesini ve uluslararası hukukun sınırlarını tartışmak üzere acil olarak toplandı. Toplantıda Genel Sekreter Antonio Guterres adına söz alan Siyasi İşlerden Sorumlu Genel Sekreter Yardımcısı Rosemary DiCarlo, dünya kamuoyuna kritik mesajlar verdi.
BM Güvenlik Konseyi’nde Hukuk İhlali Vurgusu
BM Genel Sekreter Yardımcısı Rosemary DiCarlo, konseyde yaptığı konuşmada, 3 ocakta gerçekleşen hukusuz askeri harekatıyla ilgili olarak uluslararası hukuk kurallarına saygı gösterilmemiş olmasından duyulan derin endişeyi dile getirdi. DiCarlo, BM Şartı’nın en temel ilkelerinden birinin herhangi bir devletin toprak bütünlüğüne veya siyasi bağımsızlığına karşı güç kullanımını kesin bir dille yasakladığını hatırlattı. Guterres’in mesajını ileten DiCarlo, uluslararası barış ve güvenliğin korunabilmesinin ancak tüm üye devletlerin bu temel ilkelere bağlı kalmasıyla mümkün olabileceğini savundu.
Diplomatik İlişkilerde Tehlikeli Emsal Endişesi
Birleşmiş Milletler’i en çok endişelendiren konulardan biri de bu müdahalenin gelecekteki devletler arası ilişkilere nasıl yansıyacağı oldu. DiCarlo, operasyonun Venezuela’daki iç karışıklığı daha da derinleştirmesinden ve bu durumun tüm bölge üzerindeki potansiyel etkilerinden korktuklarını belirtti. Özellikle bir devlet başkanının askeri operasyonla başka bir ülkeye götürülerek yargılanmasının, devletlerin birbirleriyle yürüttüğü ilişki biçimine getirebileceği emsal konusunda uyarılarda bulunan DiCarlo, bu durumun küresel güvenliği sarsabilecek bir adım olduğunu ifade etti.
"Silahlar Değil Hukukun Gücü Üstün Gelmeli"
BM yönetimi, uyuşturucu kaçakçılığı, kaynak anlaşmazlıkları veya insan hakları ihlalleri gibi ithamların askeri yöntemlerle değil, mevcut uluslararası hukuk araçlarıyla çözülmesi gerektiğini vurguladı. DiCarlo, karmaşık krizlerle karşı karşıya kalındığında ilkelere bağlı kalmanın önemine işaret ederek, "Hukukun gücü üstün gelmelidir. Uluslararası hukuk, bu tür krizleri ele almak için gerekli tüm mekanizmalara sahiptir" diyerek izlenmesi gereken yolun diplomasi ve meşru hukuk çerçevesi olduğunu belirtti.
ABD Başkanı Donald Trump’ın 3 Ocak’taki duyurusuyla başlayan ve Maduro çiftinin New York’taki Metropolitan Gözaltı Merkezi’ne nakledilmesiyle devam eden süreç, Birleşmiş Milletler nezdinde egemenlik haklarının ihlali olarak görülmeye devam ediyor. Uluslararası toplum, şimdi bu krizin küresel hukuk sisteminde nasıl bir kırılma yaratacağını yakından takip ediyor.
